23/4: Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου - "Ο σημερινός αναγνώστης είναι απαιτητικός"

Επιμέλεια: Αλεξάνδρα Μπλέτσου, σπουδάστρια Δημοσιογραφίας ΙΕΚ ΔΕΛΤΑ 360

Με αφορμή την σημερινή Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου τρεις νέοι συγγραφείς μιλούν στο #360blog για το βιβλίο σήμερα, επισημαίνοντας πως η νεολαία συνεχίζει να διαβάζει βιβλία, απλώς διαβάζει περισσότερο ψηφιακά και όχι έντυπα βιβλία!

23/4: Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου - "Ο σημερινός αναγνώστης είναι απαιτητικός"

Η 23η Απρίλη από το 1616 σηματοδοτείται από τον θάνατο δύο σημαντικών προσωπικοτήτων, του ισπανού συγγραφέα του διαχρονικού έργου του «Δον Κιχώτη» Μιγκέλ Ντε Θερβάντες και του άγγλου δραματουργού Γουίλιαμ Σαίξπηρ. Με αφορμή τα παραπάνω γεγονότα, η UNESCO καθιερώνει την συγκεκριμένη ημέρα ως την Παγκόσμια Ημέρα Βιβλίου. Στην Ελλάδα, αυτό έφτασε το 2016,όταν η Ένωση Ελληνικού Βιβλίου, με τη συνεργασία της Εταιρείας Συγγραφέων και του Ελληνικού Τμήματος της ΙΒΒΥ - Κύκλος του Ελληνικού Παιδικού Βιβλίου, καθιέρωσε την 23η Απριλίου ως Ημέρα Βιβλίου.

Ο Γιώργος Βαγγελάκης και οι δύο απόφοιτοι του ΙΕΚ ΔΕΛΤΑ 360 Θεσσαλονίκης, Πέτρος Σοφιανίδης και Κώστας Καμπάκης, περιγράφουν τη διαδρομή από την λήψη της ιδέας, έως την αποτύπωση της ιστορίας επί χάρτου...

Ποιο ήταν το έναυσμα για να ξεκινήσετε το γράψιμο;

Γιώργος Βαγγελάκης: Ανατρέχοντας συχνά στις αναμνήσεις μου, διαπιστώνω πως υπήρχε πάντοτε μέσα μου η ανάγκη να εκφράζομαι μέσω του γραπτού λόγου. Ήταν μια διαδικασία αποφόρτισης θα μπορούσαμε να πούμε∙ όλα όσα ήθελα να πω σε μένα τον ίδιο, να βγάλω από μέσα μου σκέψεις και συναισθήματα, χωρίς ωστόσο να μπορώ ή να θέλω να τα επικοινωνήσω προς τα έξω. Ήταν ένα είδος ενδοσκόπησης, μια συνδιαλλαγή με τον ίδιο μου τον εαυτό. Η διαφορά του τότε με το τώρα είναι πως πλέον τη συνδιαλλαγή αυτή τη μοιράζομαι, το επιδιώκω.

Πέτρος Σοφιανίδης: Ο λόγος που ουσιαστικά οδηγήθηκα στην συγγραφή, είναι οι πολλές ιδέες και ιστορίες που είχα στο κεφάλι μου. Ήθελα πολύ κάποια στιγμή να τις μετουσιώσω σε μια όμορφη ιστορία, η οποία θα μπορούσε να κυκλοφορήσει σε βιβλίο και να ταξιδέψει τους αναγνώστες στην φαντασία μου.

Κώστας Καμπάκης: Υπήρξα για χρόνια φανατικός αναγνώστης ιστοριών τρόμου και φαντασίας. Για αμέτρητα βράδια, ατελείωτα χιλιόμετρα μέσα σε τρένα και λεωφορεία, τα βιβλία του Στίβεν Κινγκ, του Χ.Π. Λάβκραφτ και πολλών άλλων ήταν η καλύτερη παρέα που θα μπορούσα ποτέ να βρω! Κάπου εκεί, καταπίνοντας λέξεις και πλάθοντας εικόνες μέσα στο διεγερμένο μου μυαλό, σκέφτηκα: «γιατί να μην δοκιμάσω να γράψω και εγώ ένα;». Άργησα περίπου δέκα χρόνια να το κάνω πράξη, αλλά σημασία έχει ότι έγινε!

Μιλήστε μας λίγο για τα συγγράμματά σας:

Γιώργος Βαγγελάκης: «Τη ζωή μετράω σε... ανάσες» , «Μια ματιά» και «Ημερολόγιο Σκέψεων»

Πρόκειται για τρεις ποιητικές συλλογές, η πρώτη το «Ημερολόγιο Σκέψεων» που κυκλοφόρησε τον Οκτώβρη του 2014, η δεύτερη με τίτλο «Μια ματιά», που κυκλοφόρησε τον Μάρτιο του 2017 και η τελευταία «Τη ζωή μετράω» σε… ανάσες που κυκλοφόρησε τον Ιούνιο που μας πέρασε. Η κάθε μία συλλογή έχει το δικό της αποτύπωμα, το δικό της ύφος αλλά συνάμα και οι τρεις έχουν κοινά στοιχεία. Έννοιες όπως η αγάπη, ο έρωτας, η μοναξιά είναι κοινές∙ πως θα μπορούσε άλλωστε να μην είναι, όταν μιλάμε για πράγματα θεμελιώδους σημασίας στις ζωές μας. Αυτά που αλλάζουν είναι η προσέγγιση, ο τρόπος αντίληψης, η αφήγηση κι είναι λογικό γιατί κι εγώ αλλάζω μέσα στον χρόνο, εξελίσσομαι – θέλω να πιστεύω. Ακόμη, όσον αφορά τις Ανάσες, διαφοροποιούνται λίγο παραπάνω, καθώς διαπνέονται σε μεγάλο βαθμό από υπαρξιακές αναζητήσεις και διέπονται από μία σκοτεινότητα, η οποία δεν λειτουργεί ωστόσο αρνητικά στην ψυχοσύνθεση, καθώς αυτό που επιδιώκω πάντα είναι να προβληματίζω τον αναγνώστη μου και να τον φέρνω αντιμέτωπο με τις πιο σκοτεινές πτυχές του εαυτού του, να συνδιαλέγεται μαζί τους, με την ίδια του τη συνείδηση, κι εν τέλει να βγαίνει ξανά στο φως, πιο δυνατός.

Πέτρος Σοφιανίδης: «Το βουνό των Κενταύρων: Μαίανδρος» και «Το βουνό των Κενταύρων: Ηρακλής;»

Πρόκειται για μια τριλογία βιβλίων, των οποίων η ιστορία είναι εμπνευσμένη από την αρχαία ελληνική μυθολογία. Έχω εμπνευστεί από γεγονότα και προσωπικότητες της αρχαίας μυθολογίας και έχω πλάσει μια δική μου πρωτότυπη ιστορία. Κατατάσσεται στην λογοτεχνία του φανταστικού και είναι μια ξεχωριστή επική περιπέτεια, πλούσια σε σκηνές μάχης, ανατροπές, μυθολογικά πλάσματα, με ήρωες και πρόσωπα που έχουμε γνωρίσει στην μυθολογία. Την δεδομένη στιγμή κυκλοφορούν τα δύο πρώτα βιβλία της τριλογίας "Μαίανδρος" και "Ηρακλής" από τις εκδόσεις Φυλάτος.

Κώστας Καμπάκης: «Απομόνωση»

Η «Απομόνωση» γεννήθηκε μέσα στο υποσυνείδητό μου χωρίς αρχικά να το πάρω χαμπάρι. Είναι μια αστεία ιστορία. Όταν ήμουν μαθητής στο γυμνάσιο, κατά το 2000 αν θυμάμαι καλά, ένας συμμαθητής μου μού είπε για μια ιστορία που κάπου είχε ακούσει (διαβάσει): Ένα λεωφορείο γεμάτο ανθρώπους, την ώρα που διασχίζει ένα τούνελ, εγκλωβίζεται μέσα του λόγω ενός ισχυρού σεισμού. Τρομαγμένοι μέσα στο σκοτάδι ακούνε και νιώθουν τον κόσμο έξω να φτάνει στην καταστροφή του. Δεν σας κρύβω ότι εντυπωσιάστηκα με αυτήν την αφήγηση και την σκεφτόμουν για μέρες. Κάποια στιγμή οδηγώντας στην σήραγγα έξω από την Κατερίνη η ιστορία του φίλου μου με χτύπησε κυριολεκτικά σαν κεραυνός. Η «Απομόνωση» ήταν έτοιμη να γραφτεί. Η «Απομόνωση» είναι παράγωγο αυτής της ιστορίας με το τούνελ και το λεωφορείο. Μια παρέα μουσικών διασχίζει την σήραγγα της Κατερίνης όταν ένα φαινόμενο αχρηστεύει την τεχνολογία ολοσχερώς οδηγώντας τον κόσμο στον μεσαίωνα. Ένας σεισμός τους εγκλωβίζει μαζί με άλλους οδηγούς και μια κοινότητα δημιουργείται στο σκοτάδι. Μια κοινότητα με μόνο στόχο την επιβίωση. Εκείνη του σώματος και του νου! Παράλληλα γαλαξιακοί πρόσφυγες εγκαταλείπουν έναν ετοιμοθάνατο πλανήτη και βρίσκονται σε αναζήτηση νέας πατρίδας.

Οι αναγνώστες έχουν αλλάξει σε σχέση με το παρελθόν; Πιστεύετε ότι η νεολαία διαβάζει;

Γιώργος Βαγγελάκης: Οι αναγνώστες σε κάθε εποχή διαμορφώνονται βάσει των συνθηκών που επικρατούν∙ βάσει βιοτικού, μορφωτικού και κοινωνικού επιπέδου. Μέσα στο πλαίσιο αυτό, στις μέρες μας οι δείκτες αυτοί είναι υψηλότεροι σε αντιδιαστολή με το παρελθόν, επομένως μπορούμε να πούμε πως κατά γενική ομολογία οι αναγνώστες είναι περισσότεροι. Από την άλλη, ο τρόπος ζωής μας έχει επηρεάσει σίγουρα και τις ανάγκες και τις απαιτήσεις μας κι αυτό αποτυπώνεται εξίσου στον χώρο του βιβλίου. Ο σημερινός αναγνώστης είναι απαιτητικός σε πολλαπλά επίπεδα και ο τρόπος που ενεργεί στο κοινωνικό συγκείμενο καθορίζει πιστεύω σημαντικά και την παραγωγή των βιβλίων. Όσο για τον αν διαβάζει η νεολαία … θα πω αυτό που ισχύει σε όλες τις ηλικίες. Υπάρχουν αυτοί που λατρεύουν τον κόσμο των βιβλίων, υπάρχουν κι αυτοί που θα προτιμήσουν οτιδήποτε άλλο εκτός από αυτό. Μέση οδός δεν υπάρχει.

Πέτρος Σοφιανίδης: Θεωρώ πως υπάρχει μεγάλη αλλαγή σε σχέση με το παρελθόν. Η εύκολη πρόσβαση που υπάρχει πλέον, κυρίως μέσω του διαδικτύου, σε τηλεοπτικά προγράμματα και κινηματογραφικές ταινίες, οι οποίες μάλιστα έχουν τεράστια ποικιλία σε περιεχόμενο και φαντασία, έχουν οδηγήσει το κοινό στο να "ψάχνεται" περισσότερο. Οι αναγνώστες αναζητούν όλο και πιο ιδιαίτερες και ξεχωριστές ιστορίες σε σχέση με τα όσα συνήθιζαν να αναζητούν προηγούμενες δεκαετίες. Ένα παράδειγμα είναι πως τα κόμικς είναι πιο διαδεδομένα στο νεανικό κοινό, απ'ότι μια λογοτεχνική νουβέλα. Οπότε θεωρώ πως η νεολαία πρώτα παρακολουθεί κάτι και στην συνέχεια διαβάζει πολύ επιλεγμένα. Βέβαια υπάρχουν και οι εξαιρέσεις.

Κώστας Καμπάκης: Πιστεύω πως περισσότερος κόσμος διαβάζει πλέον σε σχέση με παλαιότερα. Τα βιβλία σε πείσμα των καιρών, που θέλει τα tablet και τα e-books να τα αντικαθιστούν, αντέχουν και αν κρίνω από ομάδες ανάγνωσης μέσα στα social media με χιλιάδες μέλη, κλίνω προς το ότι η νεολαία ευτυχώς διαβάζει.